{"id":820,"date":"2026-09-22T23:44:51","date_gmt":"2026-09-22T21:44:51","guid":{"rendered":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/?page_id=820"},"modified":"2026-09-22T23:58:24","modified_gmt":"2026-09-22T21:58:24","slug":"polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/sk\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/","title":{"rendered":"PO\u013dSKO A POLIACI V SLOVENSKOM P\u00cdSOMN\u00cdCTVE"},"content":{"rendered":"
\n \n\t\n\n\n\n
\n

Pr\u00edtomnos\u0165 po\u013eskej problematiky v slovenskom p\u00edsomn\u00edctve predstavuje v\u00fdznamn\u00fa oblas\u0165 v\u00fdskumu vz\u00e1jomn\u00fdch vz\u0165ahov oboch n\u00e1rodov a kult\u00far. Tieto ot\u00e1zky boli v minulosti predmetom vedeck\u00e9ho b\u00e1dania, ktor\u00e9 prinieslo cenn\u00e9 poznatky, mnoh\u00e9 probl\u00e9my sa v\u0161ak e\u0161te nedo\u010dkali hlb\u0161ieho presk\u00famania.<\/span><\/p>\n

Projekt iniciovan\u00fd Komisiou, ktor\u00fd predstavoval pokus o presk\u00famanie foriem a sp\u00f4sobov reprezent\u00e1cie Po\u013eska, Poliakov a po\u013eskej kult\u00fary v slovenskom p\u00edsomn\u00edctve, mal za cie\u013e aspo\u0148 \u010diasto\u010dne vyplni\u0165 toto biele miesto vo v\u00fdskume. Jeho opodstatnenie vypl\u00fdvalo aj zo zjavnej asymetrie v doteraj\u0161om vedeckom spracovan\u00ed vz\u00e1jomn\u00fdch predst\u00e1v oboch n\u00e1rodov. K\u00fdm po\u013esk\u00e1 perspekt\u00edva bola \u0161iroko a systematicky prezentovan\u00e1 v dvojzv\u00e4zkovej monografii Micha\u0142a Jagie\u0142\u0142a S\u0142owacy w polskich oczach. Obraz S\u0142owak\u00f3w w pi\u015bmiennictwie polskim<\/em> (2005), n\u00e1sledne prelo\u017eenej do sloven\u010diny pod n\u00e1zvom Slov\u00e1ci po\u013esk\u00fdmi o\u010dami. Obraz Slov\u00e1kov v po\u013eskom p\u00edsomn\u00edctve<\/em> (2014), analogick\u00e9 spracovanie obrazov Po\u013eska a Poliakov v slovensk\u00fdch textoch ch\u00fdbalo. Projekt Komisie, hoci bol koncipovan\u00fd v skromnej\u0161om rozsahu ne\u017e pr\u00e1ca Micha\u0142a Jagie\u0142\u0142a, umo\u017enil identifikova\u0165 t\u00e9my, ktor\u00e9 sa dovtedy vo v\u00fdskume neobjavili, op\u00edsa\u0165 z novej perspekt\u00edvy javy, ktor\u00e9 u\u017e boli predmetom odborn\u00e9ho sk\u00famania, a t\u00fdm vytvori\u0165 z\u00e1klad pre systematickej\u0161ie uchopenie problematiky uvedenej v jeho n\u00e1zve.<\/span><\/p>\n

Realiz\u00e1cia projektu zah\u0155\u0148ala usporiadanie troch vedeck\u00fdch konferenci\u00ed, na ktor\u00fdch sa z\u00fa\u010dastnili odborn\u00edci z po\u013esk\u00fdch a slovensk\u00fdch univerzitn\u00fdch a v\u00fdskumn\u00fdch pracov\u00edsk. V\u00fdsledkom t\u00fdchto stretnut\u00ed boli pr\u00edspevky publikovan\u00e9 v ro\u010denke \u201eKontakty\u201c. Zvolen\u00fd chronologick\u00fd k\u013e\u00fa\u010d umo\u017enil sledova\u0165 slovensk\u00e9 predstavy o Po\u013esku a Poliakoch v troch obdobiach: do roku 1918, v rokoch 1918\u20131945 a po roku 1945. Rozsah uskuto\u010dnen\u00e9ho v\u00fdskumu sa neobmedzoval na liter\u00e1rne texty, ktor\u00e9 boli doteraz hlavn\u00fdm predmetom b\u00e1date\u013esk\u00e9ho z\u00e1ujmu, najm\u00e4 v s\u00favislosti s obdob\u00edm romantizmu. Anal\u00fdze boli podroben\u00e9 aj in\u00e9 formy p\u00edsomn\u00edctva vr\u00e1tane historick\u00fdch, novinov\u00fdch a publicistick\u00fdch textov. Roz\u0161\u00edrenie korpusu prame\u0148ov umo\u017enilo nazera\u0165 na problematiku reprezent\u00e1cie Po\u013eska a Poliakov z viacer\u00fdch h\u013ead\u00edsk, so zrete\u013eom na rozdielne funkcie jednotliv\u00fdch typov v\u00fdpoved\u00ed, kontexty ich vzniku, ako aj sp\u00f4soby ich p\u00f4sobenia na spolo\u010densk\u00e9 predstavy o susednej krajine a jej obyvate\u013eoch.<\/span><\/p>\n

Prv\u00e1 konferencia sa uskuto\u010dnila v Krakove 7. okt\u00f3bra 2021. Jej tematika zah\u0155\u0148ala \u0161irok\u00e9 spektrum ot\u00e1zok sp\u00e4t\u00fdch s obdob\u00edm do roku 1918; prednesen\u00e9 pr\u00edspevky vych\u00e1dzali z rozmanit\u00e9ho textov\u00e9ho materi\u00e1lu \u2014 od stredovek\u00fdch prame\u0148ov cez cestopisy a historiografiu a\u017e po literat\u00faru, tla\u010d a publicistiku 19. storo\u010dia a za\u010diatku 20. storo\u010dia. Osobitn\u00e1 pozornos\u0165 sa venovala reprezent\u00e1ci\u00e1m po\u013eskej problematiky v slovenskej literat\u00fare 19. storo\u010dia, ako aj v politick\u00fdch a kult\u00farnych koncepci\u00e1ch. Analyzovali sa tie\u017e polonofilsk\u00e9 postoje slovensk\u00fdch romantikov, ako aj pr\u00edtomnos\u0165 obrazu Po\u013eska a Poliakov v slovenskej tla\u010di pred vypuknut\u00edm prvej svetovej vojny. V\u00fdznamnou oblas\u0165ou reflexie sa stala aj problematika spi\u0161sk\u00e9ho pohrani\u010dia, sk\u00faman\u00e1 z perspekt\u00edvy po\u013eskej a slovenskej historiografie.<\/span><\/p>\n

Druh\u00e1 konferencia, venovan\u00e1 obdobiu rokov 1918\u20131945, sa uskuto\u010dnila 30. septembra 2022 v Pre\u0161ove. Jej tematick\u00fd z\u00e1ber \u010diasto\u010dne nadv\u00e4zoval na okruhy nastolen\u00e9 po\u010das predch\u00e1dzaj\u00faceho stretnutia, z\u00e1rove\u0148 bol v\u0161ak roz\u0161\u00edren\u00fd o ot\u00e1zky \u0161pecifick\u00e9 pre medzivojnov\u00e9 obdobie a obdobie druhej svetovej vojny. Pokra\u010dovalo sa vo v\u00fdskume zobrazovania po\u013esko-slovensk\u00e9ho pohrani\u010dia, s osobitn\u00fdm zrete\u013eom na Spi\u0161, analyzovan\u00fd vo svetle po\u013esk\u00e9ho a slovensk\u00e9ho p\u00edsomn\u00edctva rokov 1918\u20131945. Op\u00e4tovne sa otvorila aj ot\u00e1zka polonofilsk\u00fdch tendenci\u00ed v slovenskej kult\u00fare, tentoraz sk\u00faman\u00e1 vo vz\u0165ahu k medzivojnovej literat\u00fare. Konferencia z\u00e1rove\u0148 otvorila nov\u00e9 oblasti v\u00fdskumu. Predmetom anal\u00fdz sa stala pr\u00edtomnos\u0165 Po\u013eska a Poliakov v slovenskej region\u00e1lnej tla\u010di prv\u00fdch rokov po skon\u010den\u00ed prvej svetovej vojny, ako aj v spolo\u010densko-politickej publicistike z rokov 1939\u20131945. Pozornos\u0165 sa venovala aj problematike zobrazovania goralsk\u00e9ho obyvate\u013estva na po\u013esko-slovenskom pohrani\u010d\u00ed. V\u00fdznamn\u00fdm doplnen\u00edm liter\u00e1rnej perspekt\u00edvy bolo sk\u00famanie recepcie po\u013eskej dr\u00e1my na Slovensku v medzivojnovom obdob\u00ed, zah\u0155\u0148aj\u00face preklady, inscen\u00e1cie i sp\u00f4soby prij\u00edmania dramatick\u00fdch diel.<\/span><\/p>\n

Tretia konferencia, ktor\u00e1 sa uskuto\u010dnila 28. septembra 2023 v Busku-Zdroji, bola venovan\u00e1 obdobiu po roku 1945 a ot\u00e1zkam, ktor\u00e9 nadobudli osobitn\u00fd v\u00fdznam v nov\u00fdch politick\u00fdch a kult\u00farnych podmienkach. Pokra\u010dovala reflexia problematiky spi\u0161sk\u00e9ho pohrani\u010dia, tentoraz vo vz\u0165ahu k obdobiu po druhej svetovej vojne. Nasleduj\u00face pr\u00edspevky sa t\u00fdkali sp\u00f4sobov zobrazovania po\u013esk\u00fdch politick\u00fdch a spolo\u010densk\u00fdch udalost\u00ed, s osobitn\u00fdm d\u00f4razom na po\u010diatky hnutia \u201eSolidarita\u201c v roku 1980 a jeho recepciu v slovenskej tla\u010di. Analyzoval sa aj obraz po\u013eskej kult\u00fary v slovensk\u00fdch povojnov\u00fdch \u010dasopisoch, \u010do umo\u017enilo identifikova\u0165 mechanizmy v\u00fdberu, interpret\u00e1cie a sprostredk\u00favania inform\u00e1ci\u00ed o po\u013eskom umeleckom a intelektu\u00e1lnom \u017eivote v meniacich sa politick\u00fdch podmienkach rokov 1946\u20131968. V\u00fdznamn\u00fa \u010das\u0165 rokovania tvorili ot\u00e1zky s\u00favisiace s recepciou po\u013eskej literat\u00fary v slovenskom kult\u00farnom kontexte. Sk\u00famala sa pr\u00edtomnos\u0165 po\u013esk\u00fdch nosite\u013eov Nobelovej ceny za literat\u00faru a sp\u00f4soby ich prij\u00edmania, ako aj slovensk\u00e9 preklady po\u013eskej dr\u00e1my po druhej svetovej vojne.<\/span><\/p>\n

Cel\u00fd projekt umo\u017enil uchopi\u0165 vybran\u00e9 ot\u00e1zky s\u00favisiace s pr\u00edtomnos\u0165ou Po\u013eska a Poliakov v slovenskom p\u00edsomn\u00edctve z diachr\u00f3nnej perspekt\u00edvy, zah\u0155\u0148aj\u00facej obdobie od najstar\u0161\u00edch svedectiev a\u017e po 20. storo\u010die. Spojenie liter\u00e1rnych anal\u00fdz s v\u00fdskumom historiografie, tla\u010de, publicistiky, prekladu a kult\u00farnej recepcie otvorilo nov\u00e9 perspekt\u00edvy pre v\u00fdskum po\u013esko-slovensk\u00fdch kult\u00farnych vz\u0165ahov, najm\u00e4 mechanizmov vzniku, upev\u0148ovania a premien vz\u00e1jomn\u00fdch predst\u00e1v. Projekt m\u00e1 v\u00fdznam aj pre prehlbovanie vz\u00e1jomn\u00e9ho pozn\u00e1vania oboch spolo\u010dnost\u00ed, preto\u017ee umo\u017e\u0148uje vn\u00edma\u0165 historicky podmienen\u00e9 rozdiely a nap\u00e4tia, ako aj oblasti kult\u00farnej bl\u00edzkosti, spolupr\u00e1ce a dial\u00f3gu.<\/span><\/p>\n

\u0160t\u00fadie vypracovan\u00e9 na z\u00e1klade konferen\u010dn\u00fdch vyst\u00fapen\u00ed s\u00fa dostupn\u00e9 v troch nasleduj\u00facich zv\u00e4zkoch \u010dasopisu \u201eKontakty\u201c:<\/span><\/p>\n

\u010c\u00edslo XIX<\/a><\/span><\/p>\n

\u010c\u00edslo XX<\/a><\/span><\/p>\n

\u010c\u00edslo XXI<\/a><\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/section><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Obecno\u015b\u0107 polskiej problematyki w pi\u015bmiennictwie s\u0142owackim stanowi wa\u017cny obszar bada\u0144 nad relacjami obu narod\u00f3w i kultur. Kwestie te w przesz\u0142o\u015bci stawa\u0142y si\u0119 przedmiotem docieka\u0144 naukowych, przynosz\u0105c cenne poznawczo rezultaty, niemniej wiele zagadnie\u0144 nie doczeka\u0142o si\u0119 pog\u0142\u0119bionego namys\u0142u. Zainicjowany przez Komisj\u0119 projekt, stanowi\u0105cy pr\u00f3b\u0119 rozpoznania form i sposob\u00f3w reprezentacji Polski, Polak\u00f3w i polskiej kultury w pi\u015bmiennictwie […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":42,"menu_order":4,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_breakdance_hide_in_design_set":false,"_breakdance_tags":"","footnotes":""},"class_list":["post-820","page","type-page","status-publish","hentry"],"yoast_head":"\nPOLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM -<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/sk\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"sk_SK\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"POLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Obecno\u015b\u0107 polskiej problematyki w pi\u015bmiennictwie s\u0142owackim stanowi wa\u017cny obszar bada\u0144 nad relacjami obu narod\u00f3w i kultur. Kwestie te w przesz\u0142o\u015bci stawa\u0142y si\u0119 przedmiotem docieka\u0144 naukowych, przynosz\u0105c cenne poznawczo rezultaty, niemniej wiele zagadnie\u0144 nie doczeka\u0142o si\u0119 pog\u0142\u0119bionego namys\u0142u. Zainicjowany przez Komisj\u0119 projekt, stanowi\u0105cy pr\u00f3b\u0119 rozpoznania form i sposob\u00f3w reprezentacji Polski, Polak\u00f3w i polskiej kultury w pi\u015bmiennictwie […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/sk\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-09-22T21:58:24+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Predpokladan\u00fd \u010das \u010d\u00edtania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"5 min\u00fat\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/pl\\\/projekty\\\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/pl\\\/projekty\\\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\\\/\",\"name\":\"POLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM -\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2026-09-22T21:44:51+00:00\",\"dateModified\":\"2026-09-22T21:58:24+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/pl\\\/projekty\\\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"sk-SK\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/pl\\\/projekty\\\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/pl\\\/projekty\\\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Projekty\",\"item\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/pl\\\/projekty\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"POLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/\",\"name\":\"\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"sk-SK\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"POLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM -","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/sk\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/","og_locale":"sk_SK","og_type":"article","og_title":"POLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM","og_description":"Obecno\u015b\u0107 polskiej problematyki w pi\u015bmiennictwie s\u0142owackim stanowi wa\u017cny obszar bada\u0144 nad relacjami obu narod\u00f3w i kultur. Kwestie te w przesz\u0142o\u015bci stawa\u0142y si\u0119 przedmiotem docieka\u0144 naukowych, przynosz\u0105c cenne poznawczo rezultaty, niemniej wiele zagadnie\u0144 nie doczeka\u0142o si\u0119 pog\u0142\u0119bionego namys\u0142u. Zainicjowany przez Komisj\u0119 projekt, stanowi\u0105cy pr\u00f3b\u0119 rozpoznania form i sposob\u00f3w reprezentacji Polski, Polak\u00f3w i polskiej kultury w pi\u015bmiennictwie […]","og_url":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/sk\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/","article_modified_time":"2026-09-22T21:58:24+00:00","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Predpokladan\u00fd \u010das \u010d\u00edtania":"5 min\u00fat"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/","url":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/","name":"POLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM -","isPartOf":{"@id":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/#website"},"datePublished":"2026-09-22T21:44:51+00:00","dateModified":"2026-09-22T21:58:24+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/#breadcrumb"},"inLanguage":"sk-SK","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Projekty","item":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"POLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/#website","url":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/","name":"","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"sk-SK"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/sk\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/820","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/sk\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/sk\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/sk\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/sk\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=820"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/sk\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/820\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":826,"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/sk\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/820\/revisions\/826"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/sk\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/42"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/sk\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=820"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}