{"id":820,"date":"2026-09-22T23:44:51","date_gmt":"2026-09-22T21:44:51","guid":{"rendered":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/?page_id=820"},"modified":"2026-09-22T23:58:24","modified_gmt":"2026-09-22T21:58:24","slug":"polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/","title":{"rendered":"POLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM"},"content":{"rendered":"<div class='breakdance'><section class=\"bde-section-820-100 bde-section\">\n  \n\t\n\n\n\n<div class=\"section-container\"><div class=\"bde-rich-text-820-101 bde-rich-text breakdance-rich-text-styles\">\n<p><span style=\"color: #000000;\">Obecno\u015b\u0107 polskiej problematyki w pi\u015bmiennictwie s\u0142owackim stanowi wa\u017cny obszar bada\u0144 nad relacjami obu narod\u00f3w i kultur. Kwestie te w przesz\u0142o\u015bci stawa\u0142y si\u0119 przedmiotem docieka\u0144 naukowych, przynosz\u0105c cenne poznawczo rezultaty, niemniej wiele zagadnie\u0144 nie doczeka\u0142o si\u0119 pog\u0142\u0119bionego namys\u0142u.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Zainicjowany przez Komisj\u0119 projekt, stanowi\u0105cy pr\u00f3b\u0119 rozpoznania form i sposob\u00f3w reprezentacji Polski, Polak\u00f3w i polskiej kultury w pi\u015bmiennictwie s\u0142owackim, mia\u0142 na celu przynajmniej cz\u0119\u015bciowo wype\u0142ni\u0107 t\u0119 luk\u0119 badawcz\u0105. Jego zasadno\u015b\u0107 wynika\u0142a r\u00f3wnie\u017c z wyra\u017anej asymetrii w stanie bada\u0144 nad wzajemnymi wyobra\u017ceniami obu narod\u00f3w. O ile bowiem perspektywa polska zosta\u0142a szeroko i konsekwentnie opracowana w dwutomowej monografii Micha\u0142a Jagie\u0142\u0142y <em>S\u0142owacy w polskich oczach. Obraz S\u0142owak\u00f3w w pi\u015bmiennictwie polskim<\/em> (2005), prze\u0142o\u017conej nast\u0119pnie na j\u0119zyk s\u0142owacki jako <em>Slov\u00e1ci po\u013esk\u00fdmi o\u010dami. Obraz Slov\u00e1kov v po\u013eskom p\u00edsomn\u00edctve<\/em> (2014), o tyle brakowa\u0142o analogicznego uj\u0119cia przedstawie\u0144 Polski i Polak\u00f3w w tekstach s\u0142owackich. Projekt Komisji, cho\u0107 zakrojony skromniej ni\u017c praca Micha\u0142a Jagie\u0142\u0142y, pozwoli\u0142 wskaza\u0107 w\u0105tki dot\u0105d nieobecne w badaniach, opisa\u0107 z nowej perspektywy zjawiska, kt\u00f3re ju\u017c stanowi\u0142y przedmiot prac badawczych, a tym samym stworzy\u0107 podstawy do bardziej systematycznego uj\u0119cia tytu\u0142owej problematyki.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Jego realizacja obejmowa\u0142a organizacj\u0119 trzech konferencji naukowych, w kt\u00f3rych uczestniczyli specjali\u015bci z polskich i s\u0142owackich o\u015brodk\u00f3w uniwersyteckich oraz badawczych. Pok\u0142osiem spotka\u0144 sta\u0142y si\u0119 publikacje zamieszczone w roczniku \u201eKontakty\u201d.\u00a0 Przyj\u0119to klucz chronologiczny, umo\u017cliwiaj\u0105cy prze\u015bledzenie s\u0142owackich wyobra\u017ce\u0144 o Polsce i Polakach w trzech okresach: do 1918 roku, w latach 1918\u20131945 oraz po 1945 roku. Zakres podj\u0119tych bada\u0144 nie ogranicza\u0142 si\u0119 do tekst\u00f3w literackich, kt\u00f3re stanowi\u0142y dotychczas g\u0142\u00f3wny przedmiot zainteresowania badawczego \u2014 zw\u0142aszcza w odniesieniu do epoki romantyzmu. Analizie poddano r\u00f3wnie\u017c inne formy pi\u015bmiennictwa, w tym teksty historyczne, prasowe i publicystyczne. Poszerzenie korpusu \u017ar\u00f3de\u0142 umo\u017cliwi\u0142o spojrzenie na problematyk\u0119 reprezentacji Polski i Polak\u00f3w w spos\u00f3b wieloaspektowy, z uwzgl\u0119dnieniem odmiennych funkcji poszczeg\u00f3lnych typ\u00f3w wypowiedzi, ich kontekst\u00f3w powstania oraz sposob\u00f3w oddzia\u0142ywania na spo\u0142eczne wyobra\u017cenia o s\u0105siednim kraju i jego mieszka\u0144cach.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Pierwsza konferencja odby\u0142a si\u0119 w Krakowie 7 pa\u017adziernika 2021 roku. Jej tematyka obj\u0119\u0142a szerokie spektrum zagadnie\u0144 zwi\u0105zanych z okresem do 1918 roku, a prezentowane referaty oparte by\u0142y na r\u00f3\u017cnego typu materiale tekstowym \u2014 od \u015bredniowiecznych \u017ar\u00f3de\u0142, poprzez relacje podr\u00f3\u017cnicze i historiografi\u0119, po literatur\u0119, pras\u0119 oraz publicystyk\u0119 XIX i pocz\u0105tk\u00f3w XX wieku. Szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 po\u015bwi\u0119cono reprezentacjom polskich zagadnie\u0144 w s\u0142owackiej literaturze XIX stulecia oraz w koncepcjach politycznych i kulturowych. Analizowano r\u00f3wnie\u017c polonofilskie postawy s\u0142owackich romantyk\u00f3w, a tak\u017ce obecno\u015b\u0107 obrazu Polski i Polak\u00f3w w s\u0142owackiej prasie przed wybuchem pierwszej wojny \u015bwiatowej. Istotnym polem namys\u0142u sta\u0142a si\u0119 ponadto problematyka pogranicza spiskiego, rozpatrywana w perspektywie polskiej i s\u0142owackiej historiografii.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Druga konferencja, po\u015bwi\u0119cona okresowi 1918\u20131945, odby\u0142a si\u0119 30 wrze\u015bnia 2022 roku w Preszowie. Jej zakres problemowy stanowi\u0142 cz\u0119\u015bciow\u0105 kontynuacj\u0119 w\u0105tk\u00f3w podj\u0119tych podczas poprzedniego spotkania, zarazem jednak zosta\u0142 rozszerzony o zagadnienia w\u0142a\u015bciwe dla okresu mi\u0119dzywojennego oraz czasu drugiej wojny \u015bwiatowej. Kontynuowano badania nad przedstawieniami polsko-s\u0142owackiego pogranicza, ze szczeg\u00f3lnym uwzgl\u0119dnieniem Spisza, analizowanego w \u015bwietle polskiego i s\u0142owackiego pi\u015bmiennictwa lat 1918\u20131945. Powr\u00f3ci\u0142a tak\u017ce kwestia polonofilskich tendencji w s\u0142owackiej kulturze, tym razem rozpatrywana w odniesieniu do literatury mi\u0119dzywojennej. Jednocze\u015bnie konferencja otworzy\u0142a nowe pola badawcze. Przedmiotem analiz sta\u0142a si\u0119 obecno\u015b\u0107 Polski i Polak\u00f3w w regionalnej prasie s\u0142owackiej pierwszych lat po zako\u0144czeniu pierwszej wojny \u015bwiatowej oraz w spo\u0142eczno-politycznej publicystyce okresu 1939\u20131945. Podj\u0119to r\u00f3wnie\u017c problem prezentowania ludno\u015bci g\u00f3ralskiej na pograniczu polsko-s\u0142owackim. Istotnym uzupe\u0142nieniem perspektywy literackiej by\u0142o om\u00f3wienie recepcji polskiego dramatu na S\u0142owacji w dwudziestoleciu mi\u0119dzywojennym, obejmuj\u0105ce przek\u0142ady, inscenizacje oraz sposoby odbioru utwor\u00f3w scenicznych.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Trzecia konferencja, zorganizowana 28 wrze\u015bnia 2023 roku w Busku-Zdroju, zosta\u0142a po\u015bwi\u0119cona okresowi po 1945 roku i zagadnieniom szczeg\u00f3lnie istotnym w nowym uk\u0142adzie relacji politycznych i kulturalnych. Kontynuowano refleksj\u0119 nad problematyk\u0105 pogranicza spiskiego, tym razem w odniesieniu do okresu po drugiej wojnie \u015bwiatowej. Kolejne wyst\u0105pienia dotyczy\u0142y sposob\u00f3w przedstawiania polskich wydarze\u0144 politycznych i spo\u0142ecznych, ze szczeg\u00f3lnym uwzgl\u0119dnieniem pocz\u0105tk\u00f3w ruchu \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d w 1980 roku oraz jego recepcji w s\u0142owackiej prasie. Analizowano r\u00f3wnie\u017c obraz polskiej kultury w s\u0142owackich czasopismach powojennych, co pozwoli\u0142o rozpozna\u0107 mechanizmy selekcji, interpretacji i upowszechniania informacji o polskim \u017cyciu artystycznym i intelektualnym w zmieniaj\u0105cych si\u0119 warunkach politycznych lat 1946\u20131968. Istotn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 obrad stanowi\u0142y zagadnienia zwi\u0105zane z recepcj\u0105 polskiej literatury w s\u0142owackim kontek\u015bcie kulturowym. Badano obecno\u015b\u0107 oraz sposoby odbioru polskich laureat\u00f3w Nagrody Nobla w dziedzinie literatury, a tak\u017ce s\u0142owackie przek\u0142ady dramatu polskiego po drugiej wojnie \u015bwiatowej.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Ca\u0142o\u015b\u0107 projektu pozwoli\u0142a uj\u0105\u0107 wybrane zagadnienia zwi\u0105zane z obecno\u015bci\u0105 Polski i Polak\u00f3w w s\u0142owackim pi\u015bmiennictwie w perspektywie diachronicznej, obejmuj\u0105cej okres od najdawniejszych \u015bwiadectw po XX wiek. Zestawienie analiz literackich z badaniami nad historiografi\u0105, pras\u0105, publicystyk\u0105, przek\u0142adem i recepcj\u0105 kulturow\u0105 otworzy\u0142o nowe perspektywy dla bada\u0144 nad polsko-s\u0142owackimi relacjami kulturowymi, zw\u0142aszcza nad mechanizmami powstawania, utrwalania i zmian wzajemnych wyobra\u017ce\u0144. Projekt ma istotne znaczenie dla pog\u0142\u0119biania wzajemnego poznania obu spo\u0142ecze\u0144stw, pozwala bowiem dostrzec zar\u00f3wno historycznie uwarunkowane r\u00f3\u017cnice i napi\u0119cia, jak i obszary kulturowej blisko\u015bci, wsp\u00f3\u0142pracy oraz dialogu.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Artyku\u0142y przygotowane na podstawie wyst\u0105pie\u0144 konferencyjnych s\u0105 dost\u0119pne w trzech kolejnych tomach \u201eKontakt\u00f3w\u201d:<\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><a style=\"color: #000000;\" href=\"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/kontakty_XIX.pdf\">TOM XIX<\/a><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><a style=\"color: #000000;\" href=\"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/kontakty_2023_XX.pdf\">TOM XX<\/a><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\"><a style=\"color: #000000;\" href=\"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/kontakty_XXI-1.pdf\">TOM XXI<\/a><\/span><\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/section><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Obecno\u015b\u0107 polskiej problematyki w pi\u015bmiennictwie s\u0142owackim stanowi wa\u017cny obszar bada\u0144 nad relacjami obu narod\u00f3w i kultur. Kwestie te w przesz\u0142o\u015bci stawa\u0142y si\u0119 przedmiotem docieka\u0144 naukowych, przynosz\u0105c cenne poznawczo rezultaty, niemniej wiele zagadnie\u0144 nie doczeka\u0142o si\u0119 pog\u0142\u0119bionego namys\u0142u. Zainicjowany przez Komisj\u0119 projekt, stanowi\u0105cy pr\u00f3b\u0119 rozpoznania form i sposob\u00f3w reprezentacji Polski, Polak\u00f3w i polskiej kultury w pi\u015bmiennictwie [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":42,"menu_order":4,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_breakdance_hide_in_design_set":false,"_breakdance_tags":"","footnotes":""},"class_list":["post-820","page","type-page","status-publish","hentry"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO Premium plugin v23.8 (Yoast SEO v28.6) - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-premium-wordpress\/ -->\n<title>POLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM -<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"POLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Obecno\u015b\u0107 polskiej problematyki w pi\u015bmiennictwie s\u0142owackim stanowi wa\u017cny obszar bada\u0144 nad relacjami obu narod\u00f3w i kultur. Kwestie te w przesz\u0142o\u015bci stawa\u0142y si\u0119 przedmiotem docieka\u0144 naukowych, przynosz\u0105c cenne poznawczo rezultaty, niemniej wiele zagadnie\u0144 nie doczeka\u0142o si\u0119 pog\u0142\u0119bionego namys\u0142u. Zainicjowany przez Komisj\u0119 projekt, stanowi\u0105cy pr\u00f3b\u0119 rozpoznania form i sposob\u00f3w reprezentacji Polski, Polak\u00f3w i polskiej kultury w pi\u015bmiennictwie [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-09-22T21:58:24+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"5 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/pl\\\/projekty\\\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/pl\\\/projekty\\\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\\\/\",\"name\":\"POLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM -\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2026-09-22T21:44:51+00:00\",\"dateModified\":\"2026-09-22T21:58:24+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/pl\\\/projekty\\\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/pl\\\/projekty\\\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/pl\\\/projekty\\\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Projekty\",\"item\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/pl\\\/projekty\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"POLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/\",\"name\":\"\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"POLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM -","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"POLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM","og_description":"Obecno\u015b\u0107 polskiej problematyki w pi\u015bmiennictwie s\u0142owackim stanowi wa\u017cny obszar bada\u0144 nad relacjami obu narod\u00f3w i kultur. Kwestie te w przesz\u0142o\u015bci stawa\u0142y si\u0119 przedmiotem docieka\u0144 naukowych, przynosz\u0105c cenne poznawczo rezultaty, niemniej wiele zagadnie\u0144 nie doczeka\u0142o si\u0119 pog\u0142\u0119bionego namys\u0142u. Zainicjowany przez Komisj\u0119 projekt, stanowi\u0105cy pr\u00f3b\u0119 rozpoznania form i sposob\u00f3w reprezentacji Polski, Polak\u00f3w i polskiej kultury w pi\u015bmiennictwie [&hellip;]","og_url":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/","article_modified_time":"2026-09-22T21:58:24+00:00","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Szacowany czas czytania":"5 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/","url":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/","name":"POLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM -","isPartOf":{"@id":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/#website"},"datePublished":"2026-09-22T21:44:51+00:00","dateModified":"2026-09-22T21:58:24+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/polska-i-polacy-w-pismiennictwie-slowackim\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Projekty","item":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/projekty\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"POLSKA I POLACY W PI\u015aMIENNICTWIE S\u0141OWACKIM"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/#website","url":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/","name":"","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/820","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=820"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/820\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":826,"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/820\/revisions\/826"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/42"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=820"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}