{"id":279,"date":"2024-02-24T13:41:19","date_gmt":"2024-02-24T13:41:19","guid":{"rendered":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/?page_id=279"},"modified":"2026-01-26T23:11:13","modified_gmt":"2026-01-26T23:11:13","slug":"slownik-polsko-slowacki","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/slownik-polsko-slowacki\/","title":{"rendered":"S\u0142ownik polsko-s\u0142owacki\u00a0"},"content":{"rendered":"
\n \n\t\n\n\n\n
\nProjekt \u201eS\u0142ownik polsko-s\u0142owacki\u201c
realizowany w ramach prac Polsko-S\u0142owackiej Komisji Nauk Humanistycznych<\/b>

Koordynatorka grupy roboczej:<\/b>
\u2022 doc. Mgr. Marta Vojtekov\u00e1, PhD. (Instytut Studi\u00f3w \u015arodkowoeuropejskich, Wydzia\u0142 Filozoficzny Uniwersytetu Preszowskiego w Preszowie)
Cz\u0142onkinie i cz\u0142onkowie grupy roboczej:<\/b>
\u2022 prof. PhDr. Marta Pan\u010d\u00edkov\u00e1, CSc. (Bratys\u0142awa)
\u2022 Mgr. Zuzana Obertov\u00e1, PhD. (Katedra Filologii S\u0142owia\u0144skich, Wydzia\u0142 Filozoficzny Uniwersytetu Kome\u0144skiego w Bratys\u0142awie)
\u2022 Ing. Vladim\u00edr Benko, PhD. (Instytut J\u0119zykoznawstwa im. \u013dudov\u00edta \u0160t\u00fara S\u0142owackiej Akademii Nauk)
\u2022 dr hab. Maria Papierz, em. prof. UJ (Krak\u00f3w)

Rozpocz\u0119cie projektu: 2022<\/b>

Opis:<\/b> Celem projektu jest opracowanie polsko-s\u0142owackiego s\u0142ownika przek\u0142adowego \u015bredniej wielko\u015bci, o charakterze og\u00f3lnym, kt\u00f3ry wype\u0142ni\u0142by istniej\u0105c\u0105 luk\u0119 w dziedzinie leksykografii polsko-s\u0142owackiej. Decyzja o rozpocz\u0119ciu projektu wynika\u0142a z obecnego stanu polsko-s\u0142owackiej leksykografii przek\u0142adowej, kt\u00f3ry ju\u017c od d\u0142u\u017cszego czasu jest niezadowalaj\u0105cy. Poza kieszonkowymi wydaniami s\u0142ownik\u00f3w istniej\u0105 tylko dwa s\u0142owniki polsko-s\u0142owackie o charakterze og\u00f3lnym, obydwa niewielkich rozmiar\u00f3w, stosunkowo dawno wydane (zob. M. Stano, F. Buffa, \u201ePo\u013esko-slovensk\u00fd a slovensko-po\u013esk\u00fd slovn\u00edk\u201d, Bratislava 1975; D. Abrahamowicz, Z. Jurczak-Trojan, M. Papierz, \u201eMa\u0142y s\u0142ownik polsko-s\u0142owacki\u201d, Warszawa 1994). Potrzeba przygotowania s\u0142ownika polsko-s\u0142owackiego jest szczeg\u00f3lnie pilna w kontek\u015bcie studiowania i nauczania j\u0119zyka polskiego\/s\u0142owackiego jako obcego, praktyki t\u0142umaczeniowej czy bada\u0144 por\u00f3wnawczych tych j\u0119zyk\u00f3w s\u0142owia\u0144skich. Niew\u0105tpliwie b\u0119dzie on wykorzystywany przez nauczycieli, student\u00f3w, t\u0142umaczy, badaczy, korektor\u00f3w, a tak\u017ce zwyk\u0142ych odbiorc\u00f3w. Punktem wyj\u015bcia do wyodr\u0119bnienia i opracowania hase\u0142 s\u0105 polskie i s\u0142owackie \u017ar\u00f3d\u0142a leksykograficzne - s\u0142owniki og\u00f3lne, jak r\u00f3wnie\u017c s\u0142owniki wyraz\u00f3w obcych i s\u0142owniki terminologii fachowej oraz korpusy (Narodowy Korpus J\u0119zyka Polskiego, Slovensk\u00fd n\u00e1rodn\u00fd korpus, Araneum Polonicum, Araneum Slovacum). Wyb\u00f3r leksyki dokonywany jest z naciskiem na leksyk\u0119 wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 i zgodn\u0105 ze standardem j\u0119zyka literackiego. W ograniczonym zakresie uwzgl\u0119dniana jest leksyka przestarza\u0142a oraz leksyka z innych odmian j\u0119zyka narodowego. S\u0142ownik polsko-s\u0142owacki b\u0119dzie zawiera\u0142 opis jego koncepcji, wykaz skr\u00f3t\u00f3w i znak\u00f3w oraz wykaz nazw geograficznych w formie osobnego dodatku. W pracy nad s\u0142ownikiem stosowane s\u0105 nast\u0119puj\u0105ce procedury: selekcja i wyekscerpowanie jednostek leksykalnych; alfabetyczne uporz\u0105dkowanie leksem\u00f3w wed\u0142ug polszczyzny jako j\u0119zyka wyj\u015bciowego; w\u0142a\u015bciwa praca j\u0119zykoznawcza z poszczeg\u00f3lnymi jednostkami leksykalnymi skoncentrowana na ich formie, cechach s\u0142owotw\u00f3rczych i gramatycznych, znaczeniu jednostki leksykalnej, kontekstach jej u\u017cywania i przyporz\u0105dkowaniu ekwiwalent\u00f3w w j\u0119zyku s\u0142owackim; por\u00f3wnanie intralingwalne i interlingwalne; komplementarne wykorzystanie analiz semazjologicznych i onomazjologicznych; stosowanie systemu skr\u00f3t\u00f3w i znak\u00f3w.
Z historii prac nad s\u0142ownikiem:<\/b> Prace nad s\u0142ownikiem polsko-s\u0142owackim rozpocz\u0119to w latach 70. XX wieku pod kierunkiem prof. PhDr. Marty Pan\u010d\u00edkovej, CSc. na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Kome\u0144skiego w Bratys\u0142awie. \u00d3wczesna grupa robocza opracowa\u0142a has\u0142a na litery: A, B, D, E, F, G, H, I, J, K, L, \u0141 oraz niekt\u00f3re has\u0142a na litery: M, N, O, S, Sz, T. Poszczeg\u00f3lne has\u0142a by\u0142y odr\u0119cznie zapisywane na fiszkach. Nast\u0119pnie cz\u0119\u015b\u0107 z nich zosta\u0142a przepisana na maszynie do pisania. Aktualna grupa robocza (od 2022 r.) cz\u0119\u015bciowo korzysta z tego starszego materia\u0142u, ale ze wzgl\u0119du na czas przygotowywania hase\u0142 i pierwotne \u017ar\u00f3d\u0142o leksykograficzne (\u201eS\u0142ownik j\u0119zyka polskiego\u201c pod red. M Szymczaka, 1978 - 1981), jest on w znacznej mierze poprawiany, aktualizowany i uzupe\u0142niany. Opracowano now\u0105 koncepcj\u0119 przygotowywania hase\u0142, kt\u00f3ra jest konsekwentnie stosowana w ca\u0142ym s\u0142owniku. W toku prac analizowana jest zasadno\u015b\u0107 w\u0142\u0105czenia do s\u0142ownika niekt\u00f3rych z pierwotnie opracowanych hase\u0142, przy tym konieczne jest dokonanie stosownych uzupe\u0142nie\u0144 w zakresie leksyki z j\u0119zyka wsp\u00f3\u0142czesnego. Opracowane musz\u0105 zosta\u0107 litery: C, \u0106, \u00d3, P, Q, R, \u015a, U, V, W, Y, Z, \u0179, \u017b, a tak\u017ce nale\u017cy zweryfikowa\u0107 i uzupe\u0142ni\u0107 has\u0142a na litery: M, N, O, S, Sz, T, kt\u00f3re zosta\u0142y tylko cz\u0119\u015bciowo opracowane.

W 2025 r. ukaza\u0142a si\u0119 publikacja Koncep\u010dn\u00e9 ot\u00e1zky po\u013esko-slovensk\u00e9ho lexikografick\u00e9ho projektu, w kt\u00f3rej Marta Vojtekov\u00e1 opublikowa\u0142a koncepcj\u0119 s\u0142ownika wraz z kompletnym opracowaniem litery A.

Wi\u0119ksz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 nak\u0142ad\u00f3w na prace nad s\u0142ownikiem ponosi strona s\u0142owacka, natomiast prace polskich leksykograf\u00f3w, realizowane na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim w Krakowie, zgodnie z ustaleniami na kolejnych posiedzeniach Komisji, s\u0105 finansowane ze \u015brodk\u00f3w Ministra Nauki i Szkolnictwa Wy\u017cszego\u00a0 RP.
\"\"<\/figure>
\"\"<\/figure>Przyk\u0142adowe opracowania hase\u0142:<\/b>\n<\/div>
\n
\n\t
\n\t\t
<\/div>\n\t<\/div><\/figure>\n\n<\/div><\/div>\n<\/section><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Projekt \u201eS\u0142ownik polsko-s\u0142owacki\u201crealizowany w ramach prac Polsko-S\u0142owackiej Komisji Nauk HumanistycznychKoordynatorka grupy roboczej:\u2022 doc. Mgr. Marta Vojtekov\u00e1, PhD. (Instytut Studi\u00f3w \u015arodkowoeuropejskich, Wydzia\u0142 Filozoficzny Uniwersytetu Preszowskiego w Preszowie) Cz\u0142onkinie i cz\u0142onkowie grupy roboczej:\u2022 prof. PhDr. Marta Pan\u010d\u00edkov\u00e1, CSc. (Bratys\u0142awa) \u2022 Mgr. Zuzana Obertov\u00e1, PhD. (Katedra Filologii S\u0142owia\u0144skich, Wydzia\u0142 Filozoficzny Uniwersytetu Kome\u0144skiego w Bratys\u0142awie) \u2022 Ing. Vladim\u00edr Benko, […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"templates\/fullwidth.php","meta":{"_breakdance_hide_in_design_set":false,"_breakdance_tags":"","footnotes":""},"class_list":["post-279","page","type-page","status-publish","hentry"],"yoast_head":"\nS\u0142ownik polsko-s\u0142owacki\u00a0 -<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/slownik-polsko-slowacki\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"S\u0142ownik polsko-s\u0142owacki\u00a0\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Projekt \u201eS\u0142ownik polsko-s\u0142owacki\u201crealizowany w ramach prac Polsko-S\u0142owackiej Komisji Nauk HumanistycznychKoordynatorka grupy roboczej:\u2022 doc. Mgr. Marta Vojtekov\u00e1, PhD. (Instytut Studi\u00f3w \u015arodkowoeuropejskich, Wydzia\u0142 Filozoficzny Uniwersytetu Preszowskiego w Preszowie) Cz\u0142onkinie i cz\u0142onkowie grupy roboczej:\u2022 prof. PhDr. Marta Pan\u010d\u00edkov\u00e1, CSc. (Bratys\u0142awa) \u2022 Mgr. Zuzana Obertov\u00e1, PhD. (Katedra Filologii S\u0142owia\u0144skich, Wydzia\u0142 Filozoficzny Uniwersytetu Kome\u0144skiego w Bratys\u0142awie) \u2022 Ing. Vladim\u00edr Benko, […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/slownik-polsko-slowacki\/\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-01-26T23:11:13+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"5 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/slownik-polsko-slowacki\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/slownik-polsko-slowacki\\\/\",\"name\":\"S\u0142ownik polsko-s\u0142owacki\u00a0 -\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2024-02-24T13:41:19+00:00\",\"dateModified\":\"2026-01-26T23:11:13+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/slownik-polsko-slowacki\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/slownik-polsko-slowacki\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/slownik-polsko-slowacki\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"S\u0142ownik polsko-s\u0142owacki\u00a0\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/\",\"name\":\"\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/kontakty-pl-sk.com\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO Premium plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"S\u0142ownik polsko-s\u0142owacki\u00a0 -","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/slownik-polsko-slowacki\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"S\u0142ownik polsko-s\u0142owacki\u00a0","og_description":"Projekt \u201eS\u0142ownik polsko-s\u0142owacki\u201crealizowany w ramach prac Polsko-S\u0142owackiej Komisji Nauk HumanistycznychKoordynatorka grupy roboczej:\u2022 doc. Mgr. Marta Vojtekov\u00e1, PhD. (Instytut Studi\u00f3w \u015arodkowoeuropejskich, Wydzia\u0142 Filozoficzny Uniwersytetu Preszowskiego w Preszowie) Cz\u0142onkinie i cz\u0142onkowie grupy roboczej:\u2022 prof. PhDr. Marta Pan\u010d\u00edkov\u00e1, CSc. (Bratys\u0142awa) \u2022 Mgr. Zuzana Obertov\u00e1, PhD. (Katedra Filologii S\u0142owia\u0144skich, Wydzia\u0142 Filozoficzny Uniwersytetu Kome\u0144skiego w Bratys\u0142awie) \u2022 Ing. Vladim\u00edr Benko, […]","og_url":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/slownik-polsko-slowacki\/","article_modified_time":"2026-01-26T23:11:13+00:00","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Szacowany czas czytania":"5 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/slownik-polsko-slowacki\/","url":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/slownik-polsko-slowacki\/","name":"S\u0142ownik polsko-s\u0142owacki\u00a0 -","isPartOf":{"@id":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/#website"},"datePublished":"2024-02-24T13:41:19+00:00","dateModified":"2026-01-26T23:11:13+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/slownik-polsko-slowacki\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/slownik-polsko-slowacki\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/slownik-polsko-slowacki\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"S\u0142ownik polsko-s\u0142owacki\u00a0"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/#website","url":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/","name":"","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/279","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=279"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/279\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":645,"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/279\/revisions\/645"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kontakty-pl-sk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=279"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}